Kültür, bir toplumun yaşam tarzının, atalarından gelen örf, adet ve geleneklerinin, değerlerinin, bir başka ifadeyle o toplumun ürettiğinin toplamıdır. Milletlerin varlığını sürdürebilmesi ve kültürel mirasını koruyarak gelecek nesillere aktarabilmesi için kültürel değerlerinin farkında olması gerekmektedir. Yirminci yüzyılın sonlarına doğru tüm dünyayı etkisi altına almaya başlayan küreselleşme, toplumları milli kültüründen uzaklaştırmaya ve tek tipleştirmeye doğru götürmektedir. UNESCO’nun 32. Genel Konferansında 17 Ekim 2003 tarihinde imzalanan Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi ile bu konuya dikkat çekilmek istenmiş olup sözleşme ile somut olmayan kültürel mirasın aktarılmasında taşıyıcı işlevi gören dille birlikte sözlü gelenekler, anlatımlar; gösteri sanatları; toplumsal uygulamalar, ritüeller ve şölenler; doğa ve evrenle ilgili bilgi ve uygulamalar; el sanatları geleneği somut olmayan kültürel miras olarak belirlenmiştir. Somut olmayan kültürel mirasın kaybolması konusunda evrensel bir kaygının olduğu belirtilerek konunun önemi hususunda farkındalığı artırmak ve yeni nesilleri bilinçlendirmek amacıyla taraf devletlerin dayanışma içerisinde bu mirasın korunmasına katkıda bulunması hedeflenmiştir. Türkiye, 2006 yılında bu sözleşmeye taraf devlet olmuştur. Bu çalışmada, Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi alanında, 2006 yılından günümüze kadar “eğitim” alanında yapılmış olan çalışmaların bibliyografyası sunulmuştur. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman tarama yöntemi kullanılmıştır. Tarama sonucunda elde edilen eserlerin dağılımına bakıldığında 3 lisansüstü tez, 25 makale, 10 bildiriye ulaşılmış olup çalışmada ayrıca lisansüstü üç tezin analizi yapılmıştır. Tespit edilen çalışmalar incelendiğinde somut olmayan kültürel mirasın korunması bağlamında milli duyarlılığın artırılması gerektiği ve eğitim-öğretim kurumlarında sistemli ve planlı bir SOKÜM eğitimi verilerek bunun sağlanabileceği konusu, çalışmaların neredeyse genelinin ortak bir sonucu olduğu kanaatine varılmıştır.

 

KAYNAK:

*Doç. Dr. Sibel TURHAN TUNA
Muğla Sıtkı Koçman Üni. Eğitim Fak. Sosyal Bilimler ve Türkçe Eğitimi Bölümü, Türkçe Eğitimi ABD,
sibeltuna@mu.edu.tr
**Elif Saral
Muğla Sıtkı Koçman Üni. Eğitim Bilimleri Enst. Yüksek Lisans Öğrencisi,
elifkayasaral@gmail.com